Cyberbezpieczeństwo

Bezpieczni w sieci

Cyber­bezpieczeństwo

Aktualne ostrzeżenia CERT Polska i CERT Orange Polska o oszustwach w internecie – z poradami, jak się chronić, i informacją, gdzie zgłosić oszustwo.

Aktualne ostrzeżenia

Fałszywe SMS-y i dopłaty do paczek

Tych SMS-ów nie wysyła administracja rządowa

Fałszywe mandaty, nieprawdziwe nadpłaty i niedopłaty podatków – to tylko niektóre z kampanii phishingu SMS, które obserwujemy w naszej sieci. Jak wyglądają takie fałszywe SMS-y, których oczywiście nie wysyła administracja rządowa? Zobacz to w naszym materiale…

Jak się chronić
  • Kurierzy, urzędy i banki nie każą dopłacać przez link w SMS-ie. Status paczki sprawdzaj tylko w oficjalnej aplikacji.
  • Nie klikaj w linki z nieoczekiwanych wiadomości – zwłaszcza gdy ponaglają („dziś ostatni dzień”, „paczka wróci do nadawcy”).
  • Przed wpisaniem danych karty albo logowania do banku sprawdź adres strony. Jedna zmieniona litera to już fałszywa strona.
  • Podejrzany SMS przekaż bezpłatnie na numer 8080 (CERT Polska) i usuń go.
  • Jeśli podałeś dane karty lub logowania – od razu zadzwoń do banku i zablokuj kartę.

Źródło: CERT Orange Polska (otwiera się w nowej karcie)

Prywatność i bezpieczeństwo młodzieży w sieci

Kontrola rodzicielska weszła do Spotify, co ogranicza i na co musisz uważać?

Spotify to kolejna platforma, która wprowadza tryb nadzoru rodzicielskiego. Umożliwia dodanie bezpłatnego kontadla dziecka poniżej 16. roku, a w nim: brak możliwości podglądu playlist rodziców, oddzielne rekomendacje i możliwość ograniczenia dostępu do treści…

Jak się chronić
  • Nie udostępniaj publicznie lokalizacji, numeru telefonu, adresu ani planu dnia.
  • Ustaw konta w mediach społecznościowych jako prywatne i sprawdź, kto Cię obserwuje.
  • Blokuj ekran telefonu i komputera, gdy od nich odchodzisz.
  • Ktoś Cię szantażuje, nęka albo naciska na wysłanie zdjęć? Nie płać i nie odpowiadaj – zrób zrzuty ekranu i powiedz o tym zaufanemu dorosłemu. Pomoc: 116 111.

Źródło: CERT Orange Polska (otwiera się w nowej karcie)

Ostrzeżenie

Komunikacja kryzysowa w cyberbezpieczeństwie

Cisza po incydencie cyberbezpieczeństwa jest równie groźna jak sam atak. Gdy brakuje rzetelnych informacji, szybko pojawiają się plotki, domysły i dezinformacja. Dlatego skuteczna komunikacja kryzysowa nie jest dodatkiem do reagowania na incydent, ale jednym…

Jak się chronić
  • Nie działaj w pośpiechu – oszuści zawsze ponaglają.
  • Nie klikaj w linki z nieoczekiwanych wiadomości i nie podawaj nikomu kodów z SMS-ów.
  • Włącz weryfikację dwuetapową i automatyczne aktualizacje.
  • Coś Cię zaniepokoiło? Powiedz o tym rodzicowi, wychowawcy albo pedagogowi.

Źródło: CERT Polska (otwiera się w nowej karcie)

Fałszywe e-maile i strony logowania

Oszuści podszywają się pod Alior Bank. Jak rozpoznać fałszywy e-mail i stronę logowania?

Trwa kampania phishingowa, której celem są klienci Alior Banku. Oszuści rozsyłają wiadomości e-mail z prośbą o pilne potwierdzenie danych. Stosują presję czasu i groźbę zablokowania dostępu do konta. Pamiętaj: bank nie weryfikuje twoich danych, bo je zna…

Jak się chronić
  • Nie loguj się przez link z maila. Wpisz adres strony samodzielnie albo użyj zakładki lub aplikacji.
  • Sprawdź nadawcę – nazwa wyświetlana może być dowolna, liczy się adres po znaku @.
  • Włącz weryfikację dwuetapową (kod w aplikacji) w poczcie, banku i mediach społecznościowych.
  • Nie otwieraj nieoczekiwanych załączników, nawet od znajomych – ich konto mogło zostać przejęte.
  • Szkolny login i hasło wpisuj tylko na stronach, z których korzystasz na co dzień (dziennik, platforma e-learning).

Źródło: CERT Orange Polska (otwiera się w nowej karcie)

Fałszywe SMS-y i dopłaty do paczek

Fałszywe SMS-y o rzekomej zaległości podatkowej. Oszuści wyłudzają dane do bankowości

W kampaniach phishingowych oszuści często podszywają się pod instytucje publiczne. CERT Orange Polska ostrzega przed SMS-ami wysyłanymi z nadawcy „Urzad.pl” i jego wariantów. Wiadomości sugerują nieokreślone konsekwencje i prowadzą do stron wyłudzających…

Jak się chronić
  • Kurierzy, urzędy i banki nie każą dopłacać przez link w SMS-ie. Status paczki sprawdzaj tylko w oficjalnej aplikacji.
  • Nie klikaj w linki z nieoczekiwanych wiadomości – zwłaszcza gdy ponaglają („dziś ostatni dzień”, „paczka wróci do nadawcy”).
  • Przed wpisaniem danych karty albo logowania do banku sprawdź adres strony. Jedna zmieniona litera to już fałszywa strona.
  • Podejrzany SMS przekaż bezpłatnie na numer 8080 (CERT Polska) i usuń go.
  • Jeśli podałeś dane karty lub logowania – od razu zadzwoń do banku i zablokuj kartę.

Źródło: CERT Orange Polska (otwiera się w nowej karcie)

Fałszywe SMS-y i dopłaty do paczek

Fałszywe opłaty celne – kolejne SMS-y podszywające się pod InPost

Trafił do Ciebie SMS o opłacie celnej za przesyłkę z InPost? Zobacz, jak wygląda oszustwo zmierzające do wykradzenia danych Twojej karty płatniczej. Systemy bezpieczeństwa CERT Orange Polska wykryły nową kampanię phishingową z podszyciem pod InPost. Tym razem…

Jak się chronić
  • Kurierzy, urzędy i banki nie każą dopłacać przez link w SMS-ie. Status paczki sprawdzaj tylko w oficjalnej aplikacji.
  • Nie klikaj w linki z nieoczekiwanych wiadomości – zwłaszcza gdy ponaglają („dziś ostatni dzień”, „paczka wróci do nadawcy”).
  • Przed wpisaniem danych karty albo logowania do banku sprawdź adres strony. Jedna zmieniona litera to już fałszywa strona.
  • Podejrzany SMS przekaż bezpłatnie na numer 8080 (CERT Polska) i usuń go.
  • Jeśli podałeś dane karty lub logowania – od razu zadzwoń do banku i zablokuj kartę.

Źródło: CERT Orange Polska (otwiera się w nowej karcie)

Podszywanie się pod bliskich i oszustwa na BLIK

Mamo, to mój nowy numer! Tato, zgubiłem telefon! Oszuści piszą i proszą o kontakt przez WhatsApp, by wyłudzić pieniądze od rodziców

Jesteś rodzicem? Uważaj na SMS-y, w których oszust, podszywający się pod Twoje dziecko, pisze: „zgubiłem telefon, to mój nowy numer” i prosi o kontakt przez WhatsApp. Zobacz, jak wyglądają SMS-y wysyłane przez oszustów w ostatnich dniach. O oszustwie „na…

Jak się chronić
  • Wiadomość „Mamo, to mój nowy numer” albo prośba znajomego o kod BLIK? Zadzwoń do tej osoby na stary, znany numer.
  • Ustalcie w rodzinie hasło-pytanie, na które odpowiedź zna tylko rodzina.
  • Kod BLIK to jak gotówka – nie przekazuj go nikomu przez komunikator.
  • Oszuści grają na emocjach i pośpiechu. Zawsze możesz się zatrzymać i to sprawdzić.

Źródło: CERT Orange Polska (otwiera się w nowej karcie)

Wszystkie ostrzeżenia w Aktualnościach →

Jak się chronić

Fałszywe SMS-y i dopłaty do paczek

  • Kurierzy, urzędy i banki nie każą dopłacać przez link w SMS-ie. Status paczki sprawdzaj tylko w oficjalnej aplikacji.
  • Nie klikaj w linki z nieoczekiwanych wiadomości – zwłaszcza gdy ponaglają („dziś ostatni dzień”, „paczka wróci do nadawcy”).
  • Przed wpisaniem danych karty albo logowania do banku sprawdź adres strony. Jedna zmieniona litera to już fałszywa strona.
  • Podejrzany SMS przekaż bezpłatnie na numer 8080 (CERT Polska) i usuń go.
  • Jeśli podałeś dane karty lub logowania – od razu zadzwoń do banku i zablokuj kartę.

Fałszywe e-maile i strony logowania

  • Nie loguj się przez link z maila. Wpisz adres strony samodzielnie albo użyj zakładki lub aplikacji.
  • Sprawdź nadawcę – nazwa wyświetlana może być dowolna, liczy się adres po znaku @.
  • Włącz weryfikację dwuetapową (kod w aplikacji) w poczcie, banku i mediach społecznościowych.
  • Nie otwieraj nieoczekiwanych załączników, nawet od znajomych – ich konto mogło zostać przejęte.
  • Szkolny login i hasło wpisuj tylko na stronach, z których korzystasz na co dzień (dziennik, platforma e-learning).

Fałszywe sklepy i ogłoszenia

  • Na OLX, Vinted czy Allegro rozmawiaj i płać tylko w serwisie. Link „do odbioru pieniędzy” wysłany na WhatsAppie to oszustwo.
  • Zbyt niska cena i licznik „oferta kończy się za 10 minut” to typowe sygnały fałszywego sklepu.
  • Sprawdź opinie o sklepie poza jego stroną i dane firmy (NIP, adres, regulamin).
  • Płać kartą lub BLIK-iem w oficjalnej bramce płatności – unikaj przelewów na prywatne konto.
  • Sprzedajesz? Nigdy nie podawaj danych karty, żeby „otrzymać” pieniądze.

Przejęte konta w mediach społecznościowych i grach

  • Nigdy nikomu nie podawaj kodu z SMS-a ani z aplikacji – nawet „koledze”, który prosi o pomoc albo głos w konkursie.
  • Włącz weryfikację dwuetapową w Instagramie, TikToku, WhatsAppie, Discordzie i na Steamie.
  • Używaj innego hasła do każdego konta – najwygodniej w menedżerze haseł.
  • Nie loguj się na stronach z „darmowymi skinami”, obserwującymi czy nagrodami.
  • Gdy ktoś przejmie Twoje konto: zmień hasło, wyloguj inne urządzenia, ostrzeż znajomych i zgłoś to w serwisie.

Podszywanie się pod bliskich i oszustwa na BLIK

  • Wiadomość „Mamo, to mój nowy numer” albo prośba znajomego o kod BLIK? Zadzwoń do tej osoby na stary, znany numer.
  • Ustalcie w rodzinie hasło-pytanie, na które odpowiedź zna tylko rodzina.
  • Kod BLIK to jak gotówka – nie przekazuj go nikomu przez komunikator.
  • Oszuści grają na emocjach i pośpiechu. Zawsze możesz się zatrzymać i to sprawdzić.

Fałszywe telefony od „banku” i „policji”

  • Bank ani policja nigdy nie każą przelać pieniędzy na „bezpieczne konto” ani wziąć kredytu.
  • Na ekranie może wyświetlić się prawdziwy numer banku – oszuści potrafią go podrobić.
  • Rozłącz się i oddzwoń sam na numer z karty płatniczej lub ze strony banku.
  • Nie instaluj żadnej aplikacji (np. AnyDesk) na prośbę osoby, która do Ciebie zadzwoniła.

Fałszywe inwestycje i deepfake

  • Reklama, w której znana osoba „poleca” inwestycję, to prawie zawsze deepfake.
  • Nikt nie gwarantuje szybkiego zysku. Obietnica „pewnego zarobku” to sygnał oszustwa.
  • Sprawdź firmę na liście ostrzeżeń publicznych KNF.
  • Nie instaluj aplikacji i nie wysyłaj zdjęć dokumentów na prośbę „doradcy” z reklamy.

Złośliwe aplikacje i pliki

  • Instaluj aplikacje tylko ze Sklepu Play, App Store albo od oficjalnego wydawcy.
  • Cheaty, cracki i „darmowe” wersje płatnych gier to częsty sposób na kradzież kont i haseł.
  • Zwracaj uwagę na uprawnienia – latarka nie potrzebuje dostępu do SMS-ów i kontaktów.
  • Nie otwieraj plików .exe, .apk ani dokumentów z makrami z nieznanych źródeł.
  • Telefon lub komputer zachowuje się dziwnie? Usuń podejrzaną aplikację i powiedz o tym dorosłemu albo nauczycielowi informatyki.

Luki w oprogramowaniu – zaktualizuj

  • Włącz automatyczne aktualizacje telefonu, komputera, przeglądarki i aplikacji.
  • Gdy pojawia się aktualizacja bezpieczeństwa – zainstaluj ją jak najszybciej.
  • Nie korzystaj z urządzeń i programów, które nie dostają już aktualizacji.
  • Pamiętaj o routerze domowym – sprawdź, czy ma najnowsze oprogramowanie i zmienione hasło fabryczne.

Prywatność i bezpieczeństwo młodzieży w sieci

  • Nie udostępniaj publicznie lokalizacji, numeru telefonu, adresu ani planu dnia.
  • Ustaw konta w mediach społecznościowych jako prywatne i sprawdź, kto Cię obserwuje.
  • Blokuj ekran telefonu i komputera, gdy od nich odchodzisz.
  • Ktoś Cię szantażuje, nęka albo naciska na wysłanie zdjęć? Nie płać i nie odpowiadaj – zrób zrzuty ekranu i powiedz o tym zaufanemu dorosłemu. Pomoc: 116 111.

Gdzie zgłosić oszustwo

SMS8080

Podejrzany SMS przekaż bezpłatnie na numer 8080 – trafi do CERT Polska, który blokuje fałszywe strony.

Internetincydent.cert.pl (otwiera się w nowej karcie)

Zgłoś fałszywą stronę, e-mail albo inne oszustwo w sieci.

BankInfolinia banku

Podałeś dane karty lub logowania? Zadzwoń na numer z karty i zablokuj kartę albo dostęp do konta.

Policja112

Straciłeś pieniądze albo ktoś Ci grozi – zgłoś to na policji. W nagłej sytuacji dzwoń na 112.

Nielegalne treścidyzurnet.pl (otwiera się w nowej karcie)

Treści z udziałem dzieci i inne nielegalne materiały zgłaszaj do zespołu Dyżurnet.pl (NASK).

Wsparcie116 111

Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży – bezpłatnie, całą dobę.

W szkole porozmawiaj z wychowawcą, pedagogiem albo psychologiem szkolnym – pomogą też, gdy problem dotyczy kolegi lub koleżanki.